نقش پرداختن زكات در بهره‌گيرى از آثار نماز ، تا آن جاست كه پيامبر خدا مىفرمايد : لا صَلاةَ لِمَن لا زَكاةَ لَهُ . « 1 » آن كه زكات ندهد ، نمازى ندارد . گفتنى است كه زكات ، در مفهوم عامّ آن ، شامل مطلق حقوق مالى ، اعم از واجب و مستحب است . لذا امام صادق عليه السلام در پاسخ به سؤالى درباره زكات ظاهرى و باطنى مىفرمايد : أمَّا الظّاهِرَةُ فَفى كُلِّ ألفٍ خَمسَةٌ و عشرونَ درهما ، و أمَّا الباطِنَةُ فَلا تَستَأثِر عَلى أَخيكَ بِما هُوَ أَحوَجُ إِلَيهِ « 2 » مِنكَ . « 3 » زكات آشكار ، در هر هزار درهم ، بيست و پنج درهم است ؛ امّا زكات باطنى ( حقيقى ) ، آن‌است كه چيزى را كه برادرت بدان نيازمندتر است ، براى خود ، نگاه ندارى . بنا بر اين ، مىتوان گفت كه مطلق احسان به خلق و گره‌گشايى از كار مردم براى خدا ، شرط بهره‌گيرىِ كامل از بركات مطلق ذكر و در رأس آن ، نماز است . دو . رعايت آداب غذا خوردن اشاره كرديم كه ياد خداوند عز و جل غذاى جان است . هر چه اين خوراكْ بيشتر به روح برسد ، نيروى روح ، بيشتر مىشود و صفا و نورانيت دل ، افزون‌تر مىگردد ؛ به عكسِ غذاهاى مادّى كه هر چه بيشتر انسان از آن مصرف‌كند ، براى جسم و جانش زيانبارتر است و اكتفا به قدر ضرور درخوردن ، سلامت جسم و جان انسان را

--> ( 1 ) . الطبقات الكبرى : ج 5 ص 363 ، مستدرك الوسائل : ج 7 ص 12 ح 7507 . ( 2 ) . در منبع حديث ، " إليك " آمده كه تصحيف شده است . ( 3 ) . الكافى : ج 3 ص 500 ح 13 ، معانى الأخبار : ص 153 ح 1 ، أعلام الدين : ص 126 ، بحار الأنوار : ج 96 ص 39 ح 10 .